ಬೆಂಗಳೂರು,ಆ.1- ಕರ್ನಾಟಕದ ಜೀವನಾಡಿಯಾದ ಕಾವೇರಿ ನದಿ ನೀರು ಹಂಚಿಕೆ ವಿವಾದ ಮತ್ತೊಮೆ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಮಳೆ ಕೊರತೆ ಹಾಗೂ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ತೀವ್ರ ಅಭಾವದ ನಡುವೆಯೂ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ನಿತ್ಯ ನೀರು ಹರಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆದೇಶ ಹೊರಬಿದ್ದಿರುವುದು ಕಾವೇರಿ ಕೊಳ್ಳದ ರೈತರು ಮತ್ತು ಕನ್ನಡಿಗರ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಬಹುತೇಕ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಬರ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಭಾವ ಮತ್ತು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನೀರಿನ ಅಡಚಣೆ ಇರುವ ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ನೀರು ಹರಿಸುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಎದುರಾಗಿರುವುದು ಕನ್ನಡಿಗರನ್ನು ಕೆರಳಿಸಿದೆ.
ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಮುಂದುವರಿದುಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವ ತಾರತಮ್ಯದ ಒಪ್ಪಂದಗಳು ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷ ಈಗಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಮಿತಿಯ ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ, ಕರ್ನಾಟಕವು ಪ್ರತಿದಿನ 3,500 ಕ್ಯುಸೆಕ್ ನೀರನ್ನು 15 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹರಿಸಬೇಕು ಹಾಗೂ ಬಿಳಿಗುಂಡ್ಲು ಮೂಲಕ 4.6 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರು ತಲುಪಬೇಕೆಂದು ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದೆ.
ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಈ ಆದೇಶಕ್ಕೆ ರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಬಹುತೇಕ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ತಲೆದೋರಿದ್ದು, ಕುಡಿಯಲು ನೀರಿಲ್ಲದ ಹಾಗೂ ಬೆಳೆಗಳು ಒಣಗುತ್ತಿರುವ ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೀರು ಬಿಡುವುದು ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಆದೇಶವನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದ್ದು, ಈ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಲು ಆ.2 ರಂದು ಸರ್ವಪಕ್ಷಗಳ ಸಭೆಯನ್ನು ಕರೆದಿದೆ.
ಅನ್ಯಾಯಗಳ ಪರಂಪರೆ :
ಕಾವೇರಿ ನದಿ ನೀರಿನ ವಿವಾದಕ್ಕೆ 200 ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಅಧಿಕ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. 1804ರಲ್ಲಿಯೇ ಹಿಂದಿನ ಮದ್ರಾಸ್ ಸರ್ಕಾರ ನೀರು ಬಳಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಕ್ಯಾತೆ ತೆಗೆದಿತ್ತು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತವು ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ಮೇಲೆ ಹೇರಿದ ಒಪ್ಪಂದಗಳು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸದಾ ಗಾಯದ ಮೇಲೆ ಬರೆ ಎಳೆದಂತಿವೆ.
1892ರ ಒಪ್ಪಂದ :
ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನವು ಕಾವೇರಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಯಾವುದೇ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆ ಆರಂಭಿಸುವ ಮುನ್ನ ಮದ್ರಾಸ್ ಸರ್ಕಾರದ ಪೂರ್ವಾನುಮತಿ ಪಡೆಯಬೇಕೆಂಬ ನಿರ್ಬಂಧ ಹೇರಲಾಯಿತು.
ಇದು 50 ವರ್ಷಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಒಪ್ಪಂದವಾಗಿದ್ದು, ಕಾವೇರಿ ನೀರಿನ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಕಠಿಣ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧವಿರಲಿಲ್ಲ. ಮೆಟ್ಟೂರು ಜಲಾಶಯದ ನಿರ್ಮಾಣದ ಬಳಿಕವೂ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅನುಕೂಲವಾಗುವ ಸೂತ್ರಗಳೇ ಮುಂದುವರಿದವು. 1970ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಮುಂದುವರಿಕೆಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿತು.
ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣದಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೆ :
1990ರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಕಾವೇರಿ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣವನ್ನು ರಚಿಸಿತು. 1991ರಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಂತರ ಆದೇಶ ನೀಡಿ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ 205 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರು ಹರಿಸಲು ಸೂಚಿಸಿದಾಗ, ಅಂದಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎಸ್.ಬಂಗಾರಪ್ಪ ಅವರು ಸುಗ್ರೀವಾಜ್ಞೆ ಹೊರಡಿಸಿ ಆದೇಶ ಧಿಕ್ಕರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು.
ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಎಸ್.ಎಂ.ಕೃಷ್ಣ ಅವರ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿತ್ವದ ಕಾಲದಲ್ಲೂ (2002) ಬರಗಾಲದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಬಿಡಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾದಾಗ ಪಾದಯಾತ್ರೆಗಳು ನಡೆದು, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕಾನೂನಿನ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳಿಗೆ ಬಗ್ಗಿ ನೀರು ಹರಿಸಲಾಯಿತು.
2007ರ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು ಹಾಗೂ 2018ರ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಮಾರ್ಪಾಡು ಆದೇಶದ ಪ್ರಕಾರ, ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ವರ್ಷಕ್ಕೆ 177.25 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹರಿಸಬೇಕಿದೆ. ಆದರೆ, ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕಳೆದ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರನ್ನು (ಸುಮಾರು 970 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು) ಕರ್ನಾಟಕ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹರಿಸಿದೆ ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ.
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ನಂಬಿಕೆ ಹೆಚ್ಚು. ಆದರೆ ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕುರುವೈ ಬೆಳೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲೂ ಮಳೆಯ ಲಭ್ಯತೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮಳೆಯಿಲ್ಲದೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ (ಕೆಆರ್ಎಸ್, ಕಪಿಲಾ, ಹಾರಂಗಿ, ಹೇಮಾವತಿ) ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಕುಸಿದಾಗ ನದಿ ನೀರಿನ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಹಾಗೂ ಸಮರ್ಪಕವಾದ ಸಂಕಷ್ಟ ಸೂತ್ರ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಕನ್ನಡಿಗರ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಶಾಶ್ವತ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಕಾವೇರಿ ಕೊಳ್ಳದ ಜಲಾಶಯಗಳಾದ ಕೆಆರ್ಎಸ್, ಕಪಿಲಾ, ಹಾರಂಗಿ ಮತ್ತು ಹೇಮಾವತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆ ಕೈಕೊಟ್ಟಾಗಲೆಲ್ಲಾ ರೈತರ ಬದುಕು ಅಧೋಗತಿಗೆ ತಲುಪುತ್ತದೆ.
ಕಾವೇರಿ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ನೀರಿನ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ. ಅದು ಕನ್ನಡಿಗರ ಭಾವನೆಗಳು, ಕಣ್ಣೀರು, ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅನ್ಯಾಯಗಳ ಸಂಕೇತ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಬರಗಾಲದ ಕಠಿಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವಪಕ್ಷ ಸಭೆಯು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿನ ಕಾನೂನಾತಕ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಯಾವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರಲಿವೆ ಎಂಬುದು ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸಿದೆ.
2018ರ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಕಾರ ಕರ್ನಾಟಕವು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ 177.25 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹರಿಸಬೇಕು. ಕಳೆದ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕವು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಸುಮಾರು 970 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ಅಧಿಕ ನೀರನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹರಿಸಿದೆ (ಒಟ್ಟು ಸುಮಾರು 2,746 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ನೀರು). ಮಳೆಯಿಲ್ಲದ ಸಂಕಷ್ಟದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೂ ವಾಸ್ತವಿಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೆಚ್ಚಿನ ನೀರನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದರೂ, ತಮಿಳುನಾಡು ಪದೇಪದೇ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕದ ತಟ್ಟುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳು ಕನ್ನಡಿಗರ ಹಿತವನ್ನು ಬಲಿಗೈದು ಆದೇಶ ನೀಡುವುದು ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.
ಕಾವೇರಿ ಜಲವಿವಾದದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಒಂದು ಮಾತು, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಮತ್ತೊಂದು ಮಾತು ಆಡುತ್ತ ಬಂದಿರುವುದು ಇತಿಹಾಸ. ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನೀರು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಗರ್ಜಿಸುವ ಸರಕಾರಗಳು, ರಾತ್ರೋರಾತ್ರಿ ಅಥವಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕಠಿಣ ಆದೇಶದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೆ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ನೀರು ಹರಿಸುತ್ತ ಬಂದಿವೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಆದೇಶವನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸಿ ರಾಜ್ಯ ಸರಕಾರವು ಆ.2 ರಂದು ಸರ್ವಪಕ್ಷಗಳ ಸಭೆ ಕರೆದಿದೆ. ಆದರೆ ಇಂತಹ ಸಭೆಗಳು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಮೇಲಾಟಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗುತ್ತವೆಯೇ ಹೊರತು, ಮಳೆಯಾಗದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಹಾಗೂ ಶಾಶ್ವತ ಸಂಕಷ್ಟ ಸೂತ್ರ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಕರ್ನಾಟಕದ ನಿರಂತರ ದುಃಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಕಾವೇರಿ ಕೊಳ್ಳದ ರೈತರ ಆಕ್ರೋಶ, ಕನ್ನಡಿಗರ ಕಣ್ಣೀರು ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಸಮರದ ನಡುವೆ ಕಾವೇರಿ ಕೇವಲ ನದಿಯಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಅನ್ಯಾಯಗಳ ಜೀವಂತ ಪರಂಪರೆಯಾಗಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ.