ಬೆಂಗಳೂರು, ಜು.14- ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ-ಜೆಡಿಎಸ್ ಮೈತ್ರಿ ಸರ್ಕಾರ (2006) ರಚನೆಯಾದದ್ದು ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ರೋಚಕ ಹಾಗೂ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ತಿರುವು. ಈ ಮೈತ್ರಿಕೂಟ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬರುವಲ್ಲಿ ತೆರೆಮರೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಹಾಗೂ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದವರು ಬಿಜೆಪಿ ಹಿರಿಯ ನಾಯಕ, ಮಾಜಿ ಸಚಿವ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರು.
ಅಂದಿನ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ಬಿ.ಎಸ್.ಯಡಿಯೂರಪ್ಪ ಹಾಗೂ ಎಚ್.ಡಿ.ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರ ನಡುವೆ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರು ನಡೆಸಿದ ಸಂಧಾನ ಮಾತುಕತೆಗಳು ಮತ್ತು ದೇವೇಗೌಡರ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೂ ಈ ಸರ್ಕಾರ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು.
2004ರ ಅಸ್ಥಿರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಮೈತ್ರಿಯ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ2004ರ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಬಹುಮತ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. 79 ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿದ ಬಿಜೆಪಿ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮಿದರೆ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ 65 ಮತ್ತು ಜೆಡಿಎಸ್ 58 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದವು.
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಧರಂ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್-ಜೆಡಿಎಸ್ ಸಮಿಶ್ರ ಸರ್ಕಾರ ರಚನೆಯಾಯಿತು. ಆದರೆ, ಈ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಜೆಡಿಎಸ್ ಶಾಸಕರಿಗೆ ತೀವ್ರ ಅಸಮಾಧಾನವಿತ್ತು.ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರದ ಚುಕ್ಕಾಣಿ ಹಿಡಿಯಲು ಬಿಜೆಪಿ ಹವಣಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜೆಡಿಎಸ್ನ ಯುವ ನಾಯಕ ಎಚ್.ಡಿ.ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಬಂಡಾಯವೆದ್ದರು.
ಸಂಧಾನಕಾರನಾಗಿ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರ ಪ್ರವೇಶ :
ಎಚ್.ಡಿ.ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಹಾಗೂ ಬಿಜೆಪಿಯ ಬಿ.ಎಸ್.ಯಡಿಯೂರಪ್ಪ ಅವರ ನಡುವೆ ನೇರ ಮಾತುಕತೆ ಸುಲಭವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಇಬ್ಬರೂ ಪ್ರಭಾವಿ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದು, ಯಾವುದೇ ಸಣ್ಣ ತಪ್ಪು ಹೆಜ್ಜೆಯೂ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಮುಜುಗರ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು. ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ನಂಬಿಕಸ್ಥ ಹಾಗೂ ಸೌಮ್ಯ ಸ್ವಭಾವದ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರನ್ನು ಮಾತುಕತೆಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು.
ಬಿ.ಎಸ್.ಯಡಿಯೂರಪ್ಪನವರ ನೇರ ಸೂಚನೆಯ ಮೇರೆಗೆ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರು ಎಚ್.ಡಿ.ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ರಹಸ್ಯ ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರಿಗೆ ಉಭಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಗಳ ಅರಿವಿತ್ತು.
ಮೈತ್ರಿಕೂಟ ರಚನೆಯಾದರೆ ಅಧಿಕಾರ ಹಂಚಿಕೆ ಹೇಗೆ ಇರಬೇಕು? (20 ತಿಂಗಳ ಸೂತ್ರ) ಎಂಬುದರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕರಡನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು.ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರ ಬಣಕ್ಕೆ ಬಿಜೆಪಿಯ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಇದ್ದ ಹಿಂಜರಿಕೆಯನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಿ, ಪರಸ್ಪರ ಸಹಕಾರದ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಯಡಿಯೂರಪ್ಪನವರ ಪರವಾಗಿ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ತಲುಪಿಸಿದರು.
ದೇವೇಗೌಡರ ವಿರೋಧ :
ಈ ಮೈತ್ರಿಗೆ ಇದ್ದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು ಜೆಡಿಎಸ್ ವರಿಷ್ಠರಾದ ಎಚ್.ಡಿ.ದೇವೇಗೌಡರ ಕಠಿಣ ನಿಲುವು. ಜಾತ್ಯತೀತ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಬದ್ಧರಾಗಿದ್ದ ದೇವೇಗೌಡರು ಬಿಜೆಪಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೈಜೋಡಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಸಿದ್ಧರಿರಲಿಲ್ಲ.
ದೇವೇಗೌಡರ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೂ ಶಾಸಕರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿ ಬಂಡಾಯ ಏಳಲು ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯಿಂದ ಯಾವುದೇ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರ ಮೇಲಿತ್ತು.ಜೆಡಿಎಸ್ ಶಾಸಕರನ್ನು ಬಿಜೆಪಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಮುಂದೆ ಪರೇಡ್ ನಡೆಸುವವರೆಗೂ, ಯಾವುದೇ ಗೊಂದಲಗಳಾಗದಂತೆ ತೆರೆಮರೆಯ ಸೂತ್ರಧಾರಿಯಾಗಿ ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಿದರು.
ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರು ವಹಿಸಿದ ಪಾತ್ರ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸರ್ಕಾರದ ರಚನೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದು ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕೀಯ ದಿಕ್ಕನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸಿತು.ರಾಮಚಂದ್ರಗೌಡರ ಸಂಧಾನದ ಫಲವಾಗಿ ರಚನೆಯಾದ 20 ತಿಂಗಳ ಜೆಡಿಎಸ್-ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರವೇ ಮುಂದೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ (2008 ರಲ್ಲಿ) ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬರಲು ಬಲವಾದ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕಿಕೊಟ್ಟಿತು.
ಯಡಿಯೂರಪ್ಪನವರು ಪ್ರಭಾವಿ ಜನನಾಯಕನಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಮತ್ತು ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ರಾಜ್ಯಮಟ್ಟದ ಸಾಮೂಹಿಕ ನಾಯಕನಾಗಿ ಹೊರಹೊಮಲು ಈ ಮೈತ್ರಿ ವೇದಿಕೆಯಾಯಿತು.
ಮೈತ್ರಿಕೂಟದ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಕೇವಲ ಅಧಿಕಾರ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸೂತ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಜಾತ್ಯತೀತ ವರ್ಸಸ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿ ಎಂಬ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ನಡುವೆ ತೀವ್ರ ಘರ್ಷಣೆಯಿತ್ತು.
ಇಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಗಿಂತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಶತ್ರುವನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಮೈತ್ರಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿತವಾಗಿದೆ.
ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಹೈಕಮಾಂಡ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬಲವಾಗಿದ್ದರೂ, ಕರ್ನಾಟಕದಂತಹ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಮೀಕರಣಗಳೇ ಮೈತ್ರಿಗೆ ಅಡಿಪಾಯ.